Nederland heeft als een van de eerste landen ingegrepen bij twee populaire maar problematische kattentypes: de naaktkat (zoals de Sphynx) en de vouwoorkat (zoals de Scottish Fold). Op het fokken en importeren stond al een verbod; sinds 1 januari 2026 geldt daarnaast een houdverbod. Dit artikel legt uit wat er precies verboden is, waarom, en wat het betekent als je zo'n kat hebt of zou willen kopen.
Waarom juist deze rassen?
Beide types danken hun uiterlijk aan een erfelijke eigenschap die het dier zelf schaadt:
- Vouwoorkatten hebben een mutatie die het kraakbeen aantast, niet alleen in de oren, maar in het hele lichaam. Veel vouwoorkatten ontwikkelen pijnlijke, stijve gewrichten en kreupelheid, vaak al op jonge leeftijd.
- Naaktkatten missen de vacht die een kat beschermt: ze kunnen hun lichaamstemperatuur slecht reguleren, hebben kwetsbare huid (met verhoogd risico op huidkanker), vaker huid- en gistinfecties en oorproblemen door het ontbreken van beschermende haartjes. Ook hun snorharen ontbreken vaak of zijn gekruld, een belangrijk zintuig.
Omdat het leed hier niet in de verzorging zit maar in het uiterlijke kenmerk zelf, is fokken op die kenmerken volgens de overheid niet met goed dierenwelzijn te verenigen.
Wat is er verboden, en sinds wanneer?
- Fokverbod: fokken met naaktkatten en vouwoorkatten was al verboden; het doelbewust fokken op schadelijke kenmerken mag in Nederland niet.
- Houdverbod per 1 januari 2026: katten met deze kenmerken mogen niet meer gehouden worden, met een belangrijke overgangsregeling (zie hieronder). Ook deelname aan shows, tentoonstellingen en keuringen is verboden.
- Overtreding kan een boete opleveren die kan oplopen tot zo'n 1.500 euro.
De overgangsregeling: heb je al zo'n kat?
Niemand hoeft afscheid te nemen van zijn huidige huisdier. Katten die vóór 1 januari 2026 geboren én aantoonbaar gechipt zijn, vallen onder de overgangsregeling: zij mogen hun leven lang gehouden worden. De chip is daarbij het bewijs van de leeftijd; een naaktkat of vouwoorkat zonder chip kan niet aantonen dat hij onder de overgangsregeling valt. Heb je zo'n kat en is hij nog niet gechipt: regel dat dus met je dierenarts.
Wat betekent dit voor kopen en verkopen?
Kittens van deze rassen aanbieden of kopen is in Nederland niet meer aan de orde: nieuwe dieren (geboren na 1 januari 2026 of niet-gechipt) vallen direct onder het houdverbod. Advertenties voor naaktkatten kun je op Nestjes dan ook niet plaatsen; het rassenaanbod is hierop gefilterd. Kom je elders tóch aanbod tegen, vaak import, dan is dat een dubbel signaal: het is niet toegestaan én het zegt iets over de aanbieder. Meld zulke advertenties bij de NVWA.
Op zoek naar een alternatief?
Wie op deze rassen viel vanwege het bijzondere uiterlijk of het aanhankelijke karakter, vindt in gezonde rassen prima alternatieven: de Devon Rex en Cornish Rex hebben een aparte, krullende vacht en een sociaal karakter, en veel oosterse rassen zijn even mensgericht. Lees ons artikel over het kiezen van een kattenras of bekijk het aanbod op de kattenpagina's.
Meer weten over deze rassen en hun achtergrond? Bekijk de rasprofielen van de Sphynx en de Schotse vouwoorkat.
Bronnen
- Rijksoverheid – Vanaf 1 januari 2026 ingang houdverbod vouwoorkatten en naaktkatten (geraadpleegd juli 2026)
- LICG – Houdverbod voor vouwoorkatten en naaktkatten vanaf 1 januari 2026 (geraadpleegd juli 2026)
- NVWA – Honden en katten (geraadpleegd juli 2026)
